EMDR staat voor Eye Movement Desensitization and Reprocessing. Het is een techniek die bewezen werkt bij trauma’s uit de jeugd. Bij eenzaamheid is dat soms een goede aanpak.

Eenzaamheid en EMDR
Beeld StyleGAN2

EMDR

Eye Movement Desensitization and Reprocessing, kortweg EMDR, is een vorm van therapie die gericht is op het laten uitdoven van te heftige emoties ontstaan als gevolg van traumatische ervaringen. EMDR bestaat sinds het begin van de jaren negentig en is een van de weinige bewezen effectieve therapieën bij posttraumatisch stressstoornis (PTSS).

Eye Movement desensitization betekent: ongevoelig maken door oogbewegingen. De therapeut laat je terugdenken aan de gebeurtenis of aan de emoties die gepaard gingen met de gebeurtenis en tegelijkertijd moet je de beweging van de vingers van de therapeut volgen. Die gaan voor je gezicht heen en weer, zodat je ogen naar links en rechts gaan.

Hoewel de therapie “Eye movement”noemt, is inmiddels gebleken dat het niet noodzakelijk is oogbewegingen te maken. Met afwisselend links- en rechts-klinkende geluiden is de therapie ook werkzaam. De term Reprocessing staat voor het opnieuw opslaan van de gebeurtenis in je geheugen, maar dan zonder het trauma.

Er zijn diverse theorieën over de werking van EMDR, maar eigenlijk weet niemand precies hoe de werking tot stand komt. Vage verhalen over de hypothalamus en de amygdala klinken aardig, maar zijn nergens bewezen. Wat wel bewezen is, is de werking van deze aanpak.

Voor mensen met eenzaamheid door een trauma uit de vroege jeugd, zelfs als de herinnering daaraan niet meer aanwezig is, is het een aangewezen therapie. Wie een geschiedenis heeft van couveuse-opname of operatie in de eerste levensjaren, en al het hele leven last heeft van eenzaamheid, is een EMDR behandeling naast een hulpprogramma een goed idee.

Jong geleerd…

Eenzaamheid ervaren we allemaal vroeg in ons leven voor het eerst. De eerste keer ervaren dat je alleen in je bedje ligt, de eerste keer even alleen wachtend in de winkel… ieder heeft zich een ‘eerste keer’ eenzaam gevoeld.

Als je als klein kind meteen hebt geleerd dat het zo’n vaart niet loopt als je even alleen bent, is er niets aan de hand. Als je als groter kind hebt geleerd wat je kunt doen om je niet meer eenzaam te voelen, dan heb je een goede start in het leven. We moeten allemaal leren omgaan met eenzaamheid.

Eenzaam persoon

Maar… als die eerste keer jou heel veel verdriet heeft gedaan, misschien zelfs zo veel dat je er geen herinneringen aan hebt… dan heb je een probleem. Of als je als kind niet hebt geleerd wat je kunt doen om je goed te voelen, dan kan je het gevoel hebben dat je altijd eenzaam bent geweest. Of erger nog, dat je een ‘eenzaam persoon’ bent. Eenzame personen bestaan niet. Wel mensen die zich al (heel) lang eenzaam voelen.

EMDR en eenzaamheid

Als jij dat gevoel van jezelf hebt, dan kan dat wijzen op een trauma. Dat gaat niet vanzelf over, daar moet je – met professionele hulp – iets aan doen. EMDR is een techniek die bewezen werkt bij trauma’s uit de jeugd.

Met EMDR kun je je een ander mens gaan voelen, het verdriet kwijtraken en klaar zijn voor een nieuwe start in je leven. Dan sta je misschien wel even te kijken, omdat er van alles is veranderd. Het gevoel van ‘wat nu?’ kan overweldigend zijn. Het is de start van een nieuw leven. EMDR is een effectief bewezen behandelmethode om nare ervaringen te verwerken.

Nadat EMDR in 1989 door Francine Shapiro werd ontdekt, werd het voornamelijk gebruikt om grote, eenmalige traumatische gebeurtenissen te verwerken. Tegenwoordig is er steeds meer bewijs dat het ook bij andere klachten effectief kan zijn, zoals bijvoorbeeld bij meervoudige trauma’s, angstklachten en bij chronische pijn. Ook wanneer iemand last heeft van een negatief zelfbeeld kan EMDR als deel van een totaalbehandeling worden toegepast.

Kijk bij de landelijke organisatie voor EMDR en ga ervoor!

Wat je niet leert bij EMDR

EMDR kan je helpen oud zeer op te lossen en trauma’s kwijt te raken. Dat kan je leven indrukwekkend veranderen. Maar het leert je niet omgaan met eenzaamheid. Dat moet je dan absoluut nog doen. Als je je leven lang onder invloed van dat trauma op een bepaalde manier hebt gedragen, waardoor jij je eenzaam voelde, dan zul je na die EMDR alsnog moeten leren hoe je voortaan zo met relaties kan omgaan dat je je niet meer eenzaam hoeft te voelen. Wel doen!