Emotionele blokkade

Eenzaamheid door emotionele blokkade, kan dat? De eerste vraag die je dan moet beantwoorden is: wat is een emotionele blokkade?

Eenzaamheid en emotionele blokkade beeld Michelle Lagatule via Pixabay

Emotionele blokkade, wat is dat?

Wat is een emotionele blokkade eigenlijk? Hoewel veel therapeuten en coaches praten over het losmaken van emotionele blokkades, en er oplossingen voor aanbieden, is het niet iets wat in wetenschappelijke literatuur bekend is als fenomeen. Anders gezegd: een emotionele blokkade bestaat niet. Althans, niet in de literatuur van psychische stoornissen of therapie. Toch hebben veel mensen het gevoel emotioneel geblokkeerd te zijn.

Wat verstaat men onder een emotionele blokkade?

Bij emotionele blokkade kun je denken aan:

  • niet bij je gevoel kunnen, gevoelens niet durven herbeleven
  • niet open staan voor bepaald gevoel
  • tegenstrijdige gevoelens hebben waardoor je niet weet wat je moet doen, of vlucht voor je gevoel

Een probleem met je emoties

Kortom, het hebben van een probleem in je gevoelsleven. Het ligt voor de hand bij deze blokkade te denken aan een jeugdtrauma. Maar onder dit gevoel wordt ook wel verstaan dat je in een spannende situatie niet uit je woorden kunt komen of niet ‘bij je emoties kunt’, ongeacht de oorzaak daarvan.

Mensen voelen zich wel emotioneel geblokkeerd als ze het idee hebben dat ze geremd zijn in het uiten van gevoelens. Maar ook gebeurt het wel dat partners vinden dat de ander geen gevoelens uit, terwijl die ander totaal niet het idee heeft ergens iets te missen.

Een andere manier om een emotionele blokkade te beschrijven is deze: je hebt twee tegenstrijdige emoties, waardoor je geblokkeerd raakt. Bij eenzaamheid is dat vaal exact wat er gebeurt. Je wilt namelijk graag contact, maar het lukt je niet om dat voor elkaar te krijgen, je trekt je terug. De oorzaak daarvan zit in je brein. Onder invloed van eenzaamheid gedraag je je anders dan als er geen eenzaamheid in het spel is. Het is handig om iets van emoties te weten als je wilt weten hoe het zit met die blokkade.

Gevoelens zijn lastig

Alan Watkins, een bekend neuropsycholoog heeft een app ontwikkeld waarin hij een universum van emoties beschrijft. Helaas heeft hij de app niet verder ontwikkeld, maar hij kwam op een aantal van meer dan 2000. Veel mensen vinden het al moeilijk om bij zichzelf het verschil tussen spanning, angst en verdriet te herkennen. Wie zichzelf wil kennen moet dan ook in elk geval een aantal emoties kunnen onderscheiden.

Het woord emotie is afgeleid van e-movere, wat betekent ‘in beweging brengen’. Emoties brengen ons letterlijk in beweging. Ook als we ze niet bij naam kunnen noemen. Ook als we denken dat we ze niet hebben. Als je dus door je emoties wordt gestuurd, maar je hebt eigenlijk geen idee dat je die emoties hebt, kun je door je lichamelijke reacties op je gedrag van alledag behoorlijk worden verrast en uit je evenwicht gebracht.

Zo kun je een emotionele blokkade ook omschrijven als: door je lichaam gestuurd worden en het zelf niet begrijpen. Waardoor je iets anders doet dan je zou willen…

Eenzaamheid is een emotie. Als je nooit hebt leren praten over je gevoel, dan weet je misschien niet eens of wat je nu eigenlijk voelt. Je hebt dan wel de emotie, je voelt die uiteraard ook, maar misschien denk je wel dat het depressiviteit is wat je voelt. Jezelf en je emoties leren kennen is voor ieder mens belangrijk. Je emoties bepalen voor een groot deel je gedrag en dus ook hoe je omgaat met andere mensen.

Verdrongen emoties

Leren omgaan met emoties, emoties herkennen en benomen en weten hoe je erop kunt reageren, het hoort allemaal thuis is een gezonde opvoeding. Je ouders hebben je vast wel geleerd wat pijn is, wat troosten is en wanner dat van pas komt.

Ach, heb je je pijn gedaan, kom maar…

Schat, ik begrijp dat je verdrietig bent…

Dat zijn de manieren waarop je leert omgaan met emoties. Niet iedere ouder is daar goed in en er leven heel wat mensen die nooit geleerd hebben wat ze voelen en wat ze aan moeten met hun gevoel.

Als je thuis nooit hebt geleerd wat het is om je eenzaam te voelen zal je jezelf ook niet snel als eenzaam bestempelen. Als je thuis niet hebt geleerd dat het normaal is om je eenzaam te voelen, dan denk je misschien wel dat je de enige bent die ermee worstelt. Ook een trauma kan er de oorzaak van zijn dat je emoties zijn weggestopt. Dan weet je nooit precies wat je voelt. Veel mensen leven in de veronderstelling geen trauma ervaren te hebben. Het niet-herinneren is een vorm van zelfbescherming.

Emotionele blokkade en eenzaamheid

Moeite hebben met het uiten van emoties, het herkennen van emoties, het bespreken van emoties, het handelen bij verschillende emoties, je kunt het allemaal als een vorm van emotionele blokkade beschouwen. En ja, al die dingen kunnen je allemaal hinderen bij het oplossen van eenzaamheid. Want het gevoel ontstaat als je verbinding met anderen niet optimaal is voor jou. Het ligt voor de hand dat die verbinding niet goed lukt als je problemen hebt met emoties.

Omgekeerd maakt dat eenzaamheid ervoor zorgt dat je ‘niet jezelf bent’. Je bent een zwakke uitvoering van jezelf. Je gedrag is anders doordat je brein anders functioneert. Dat maakt dat je, hoewel je hunkert naar verbinding, die verbinding maar niet kunt realiseren.

Zo zie je dat een emotionele blokkade je behoorlijk dwars kan zitten. Als je je te veel eenzaam of alleen voelt, buitengesloten of niet geaccepteerd, dan zitten emoties je in de weg. Dan is het van belang dat je niet blijft doormodderen, maar dat je hulp krijgt van iemand die ervoor is opgeleid om je daarbij te helpen.

Doorbreek die blokkade. Maar doe het niet in je eentje. Kom op voor jezelf.

Jeannette Rijks

Jeannette Rijks

Jeannette Rijks is pionier in de aanpak van eenzaamheid. Zij ontwikkelde een zeer succesvolle methodiek voor de aanpak van langdurige eenzaamheid, die op TV te zien is geweest. Ook schreef zij boeken over eenzaamheid en maakte zij de online eenzaamheidstest waarmee iedereen anoniem de eigen eenzaamheid kan meten. Met haar trainingsbedrijf, Faktor5, verzorgt zij deskundigheidsbevordering voor professionals. Want, zoals ze zelf zegt:’het kan wél!’.

In dit artikel

Sponsored content