Nog even en je kunt beginnen aan het programma Creatief Leven. Om ervoor te zorgen dat je e-mailadres correct is opgenomen, hebben we je een e-mail gestuurd met daarin een bevestigingslink.

Open dus snel je e-mail en klik op de bevestigingslink in de e-mail!

Gefeliciteerd met je inschrijving voor het programma Creatief Leven, het online programma dat jou helpt stap voor stap naar een ander, leuker leven te komen.

Om toegang te krijgen tot het cursusgedeelte van de website, dien je een account aan te maken.

 

Eenzaamheid is een gevoel dat iedereen kent. Een gevoel van leegte. Een gevoel van niet -verbonden zijn met de anderen, met de wereld. Het is een verdrietig gevoel en het gaat vaak gepaard met gevoelens van angst en machteloosheid. Wie een levenspatroon heeft dat  geen balans beidt in het leven, voelt zich vaak eenzaam. Wie zich niet goed kan losmaken van dat gevoel, waardoor het blijft voortduren, heeft last van eenzaamheid. Dit wordt ook wel "eenzaam zijn" genoemd. Het is een vast patroon geworden. Dat heeft gevolgen voor de werking van het brein: chronische eenzaamheid leidt tot ernstige gezondheidsproblemen en  hersenveranderingen.

Hoe ontstaat eenzaamheid?
 Eenzaamheid is een overlevingsmechanisme. Een seintje dat ons waarschuwt: pas op, gevaar! Ga op zoek naar de anderen! Met het gevoel van eenzaamheid leren omgaan is net zo natuurlijk als leren omgaan met pijn. Het waarschuwt ons voor onveiligheid, want een mens alleen heeft minder overlevingskans. Zo simpel is het. Eenzaamheid leren we ook al heel jong, als baby of klein kind al.

Eenzaamheid leren we zodra we voor het eerst alleen worden gelaten, zonder de vertrouwde aanwezigheid van onze verzorger. Een zuigeling leeft in een wereld van vaste patronen: eten, slapen, gekoesterd worden, verzorgd worden. Dat veilige patroon is nu verstoord. Veel mensen leren zo spelenderwijs omgaan met eenzaamheid. Beslist niet iedereen ervaart dit als traumatisch.

Voor veel mensen is daar echter de basis gelegd voor langdurige eenzaamheid. Bovendien is eenzaamheid nu voorgoed gekoppeld aan een kinderlijk gevoel van machteloosheid en wanhoop. Opvallend veel mensen die zeggen 'altijd eenzaam te zijn geweest' vertellen dat ze heel jong iets hebben meegemaakt waardoor ze het gevoel hadden niet geliefd te zijn, alleen gelaten te zijn. Het gevoel hebben te veel te zijn, niet goed genoeg te zijn, komt veel voor onder mensen die last hebben van eenzaamheid.

Het denken in patronen heeft consequenties voor hulpverlening!

Voor ondersteuning in uw organisatie neem contact op.

Verder lezen?

Wat is eenzaamheid?

In onderzoek wordt eenzaamheid zo geformuleerd: het subjectief ervaren van een onplezierig of ontoelaatbaar gemis aan (kwaliteit van) bepaalde sociale relaties. Het kan zijn dat het aantal contacten dat men heeft met andere mensen geringer is dan men wenst. Het kan ook zijn dat de kwaliteit van de gerealiseerde relaties achterblijft bij de wensen. (Van Tilburg & Gierveld, 2007) [1] Dit gaat uit van de premisse dat eenzaamheid wordt veroorzaakt een verschil tussen wens en werkelijkheid. Dit is zeer de vraag. Deze definitie vereist een afweging tussen wat er is en wat je zou wensen. Ik stel dat die afweging niet gemaakt wordt, maar dat eenzaamheid een directe fysieke reactie is op een niet vervulde basisbehoefte die wordt veroorzaakt door een tekort aan verbondenheid met andere mensen. Dat heeft grote gevolgen voor hulpverlening. Een wens kun je bijstellen; een behoefte die niet wordt vervuld (vergelijk het met honger)  heeft gevolgen voor je gezondheid.

Ik stel daarom een nieuwe definitie voor van eenzaamheid, die steun vindt in recent onderzoek (Cacioppo & Patrick, 2008)  [1]

Eenzaamheid is het fysiek ervaren van een tekort in (patronen van) verbinding met andere mensen

Hoe ernstig is eenzaamheid?

Mensen die zichzelf eenzaam vinden hebben aantoonbaar hogere stressniveaus dan anderen. Dat zorgt voor een ondermijning van het afweersysteem. Eenzaamheid maakt ongezond. Mensen die last hebben van eenzaamheid hebben vaak hogere bloeddruk, wonden genezen langzamer en ze voelen zich minder gezond. Ernstig genoeg om er wat aan te doen. Eenzaamheid komt voor onder alle leeftijdsgroepen, al voelen ouderen zich iets vaker eenzaam dan mensen tussen ca. 30 tot 45 jaar.

Hoe ontstaat eenzaamheid?

Eenzaamheid leren we zodra we voor het eerst alleen worden gelaten, zonder de vertrouwde aanwezigheid van onze verzorger. Een zuigeling leeft in een wereld van vaste patronen: eten, slapen, gekoesterd worden, verzorgd worden. De aanwezigheid van moeder of andere verzorger is vanzelfsprekend. Dat veilige patroon is nu verstoord. Niet iedereen ervaart dit als traumatisch, maar voor degenen die dat wel geldt is de basis gelegd voor angst voor eenzaamheid. Bovendien is eenzaamheid nu voorgoed gekoppeld aan een gevoel van machteloosheid. Onderzoek wijst uit dat 60% van de bevolking geen moeite heeft een dergelijke verandering te verwerken. 40% echter ervaart dit als een grote bedreiging van de eigen veiligheid.

Patronen

Wij leven in een wereld van patronen. Wij kennen onze wereld alleen dankzij het feit dat we overal patronen in herkennen. Als de patronen een vast ritme hebben, als ze regelmaat hebben, dan voelen we ons veilig. Zodra een patroon wordt verstoord maakt dat onrustig. Zelf zijn we erg geneigd ons te houden aan onze vaste patronen. Die geven ons veiligheid, vertrouwdheid en voorspelbaarheid. Een verstoord patroon is meestal een teken dat er iets niet goed is. Als een verwachtingspatroon wordt verstoord, worden mensen vaak boos of teleurgesteld. 

Zo hebben we ook in onze relaties vaste patronen. Daar staan we meestal niet bij stil, maar ze zijn er wel degelijk. We hebben zelfs namen voor veel van die patronen. Moeder, oma, buurman, collega.. het zijn allemaal namen die aangeven in welke relatie we tot die persoon staan. We weten daardoor welk patroon daar bij hoort. Voor sommige relaties hebben we niet speciale namen, maar het zijn wel degelijk relaties: die mevrouw die altijd bij de super staat te bedelen. De man die altijd het oud papier komt ophalen. De jongen van de post, waar ik altijd naar zwaai. 

Patronen in relaties

We leven in een wereld van relaties, soms sterk, soms zwak, maar ze zijn er altijd. Ze zijn er nu en hier. We verhouden ons onmiddellijk op een bepaalde manier tot mensen die we ontmoeten. We mogen elkaar op het eerste gezicht, of juist niet. En mocht je twijfelen, dan kan ik je aantonen dat het zo is. Stel je voor, je gaat naar het theater, of de bioscoop. Je gaat in de pauze even weg en als je terugkomt, waar ga je dan zitten? Precies. En wat nu als je terugkomt en er zit opeens iemand anders op je plaats. Hoe voelt dat? Zo snel vormen we een patroon van relaties. En als je ergens anders gaat zitten, was er een reden voor. Je wilde liever naast iemand anders, of je zat achter die enorme man, zodat je niks kon zien…

We zijn sterk geneigd onze vaste patronen in relaties te handhaven. Het bewust verbreken van een relatie kost ons vaak veel zelfoverwinning en hartzeer, zelfs als die relatie ons schaadt. Maar heel vaak beseffen we niet dat een patroon in een relatie is verbroken en dan kunnen we ons overvallen voelen door eenzaamheid.

Leven in relatie met anderen

Wij zijn allemaal in de eerste plaats relationele wezens. We leven dank zij onze relaties. Relaties zijn voor ons van levensbelang.  En als er iets niet goed zit in die relaties, als er een patroon is verstoord dan voelen we dat als eenzaamheid. Het is niets anders dan een herinnering van ons lichaam: let op, doe iets aan je relaties, want het zit niet goed! Eenzaamheid ontstaat altijd als een patroon in je relaties is verstoord. Dat kan in de vroege jeugd al zijn gebeurd, zodat je eigenlijk nooit echt een gezond patroon van relaties hebt gekend. Veel mensen overkomt het pas op latere leeftijd, als ze alleen komen te staan bijvoorbeeld. Eenzaamheid is een normaal verschijnsel en het is niet erg. Het voelt natuurlijk wel naar en verdrietig, maar het is niet erg. Het zou pas erg zijn als je nooit eenzaamheid zou voelen. Dat is net zoiets als niet in staat zijn om pijn te voelen. 

Eenzaamheid is dus normaal en het is voorspelbaar en het heeft één oorzaak: niet passende patronen van relaties. Als mensen te maken krijgen met veranderende omstandigheden, bijvoorbeeld als ze opgenomen worden in een verpleeghuis, of als ze hun gezondheid verloren hebben, als ze (tijdelijk) niet in hun eigen omgeving kunnen wonen, als ze opeens te maken krijgen met een of meer begeleiders, als ze een kind krijgen, dan verandert daarmee hun patroon van relaties. Dat soort omstandigheden is altijd aanleiding tot eenzaamheid. Het is altijd eenzaamheid als je je verdrietig voelt omdat er iets is veranderd in het patroon van je relaties. Weten wat er aan de hand is, snappen dat je eenzaamheid mag verwachten in het leven is een belangrijke competentie van mensen.

Eenzaamheid is altijd het gevolg van een ontoereikende patronen van relaties in iemands leven

Niet elke verstoring van patronen wordt gevolgd door eenzaamheid, maar eenzaamheid is wel altijd een gevolg van verstoring van patronen. Eenzaamheid is het gevolg van veranderde patronen in je leven. Een echtscheiding bijvoorbeeld, of zelfstandig gaan wonen zijn voorbeelden van dergelijke veranderingen. Ook zeer gewenste veranderingen, zoals samenwonen of het krijgen van een kind, kunnen het effect hebben dat er een gevoel van eenzaamheid ontstaat! Je bent je vertrouwde patronen, je veiligheid kwijt. Wie na zo'n verandering niet in staat is een gelukkig leven te leiden, houdt last van eenzaamheid.

Stress

Een verstoring van patronen gaat altijd gepaard met stress. Om nieuwe patronen te vormen is het nodig nieuwe wegen in te slaan in het leven. Dat kan heel bedreigend zijn en weer een bron van stress vormen. Wie niet weet hoe het leven weer opnieuw vorm te geven, wie zich machteloos blijft voelen, heeft een probleem. Er ontstaat een nieuw patroon: het patroon van blijvende eenzaamheid. Blijvende eenzaamheid ondermijnt het afweersysteem en vormt zo een risico voor de gezondheid.

Wat heeft het denken in patronen voor consequenties?

Wat heeft het voor zin om te zeggen dat je eenzaam bent doordat het patroon van je leven is veranderd, in plaats van dat het komt doordat je gescheiden bent? Wat heeft het voor zin te zeggen dat je een onbevredigend levenspatroon hebt, in plaats van dat je sociaal niet zo competent bent? Heel wat.

Ten eerste: eenzaamheid aanpakken heeft niet perse iets met ‘meer mensen’ te maken

Het eerste opmerkelijke feit doet zich voor dat eenzaamheid aanpakken niet per se hoeft te beginnen met meer contacten tussen mensen. Het kan, maar het hoeft niet. Wie een gevoel van veiligheid en verbondenheid met het leven ervaart zit misschien niet te wachten op veel contacten. Die verbindt zich misschien met een God. Of niet. Eenzaamheid is dus ook niet het gevolg van de manier waarop mensen tegenwoordig met elkaar omgaan. Eenzaamheid is het gevolg van het ontbreken van gevoelens van veiligheid, van verbondenheid met het leven, gevoelens die ontstaan door verstoring van patronen. Elke verstoring van het patroon in je leven is namelijk ook een verstoring in het patroon van je relaties. In die zin is eenzaamheid wel een teken van deze tijd: het patroon in onze wereld is een patroon van veranderingen die steeds sneller lijken te gaan en die ingrijpen in de leefwereld van velen. Verstoorde patronen alom.

Ten tweede: hoe eenzaamheid is ontstaan is niet van belang

Daarnaast haalt het de nadruk weg van het specifieke van iemands situatie. Het maakt feitelijk niet uit of je eenzaam bent doordat je alleenstaand bent en zonder werk zit, of dat je in een rolstoel zit. Wat uiteraard wel van belang is, is de wetenschap dat de oorzaak ligt in verstoorde patronen en het inzicht in hoe een nieuw evenwicht met nieuwe patronen kan worden gevormd.

Ten derde: eenzaamheid ontstaat niet door tekortkomingen van de persoon

In de derde plaats is het belangrijk dat niet gedacht wordt in termen van de tekortkomingen van degene die last heeft van eenzaamheid. Denken in patronen houdt in: kijken naar hoe de patronen in het leven datgene opleveren wat een mens nodig heeft. Het kan best zijn dat er dingen zijn die je moet leren om het leven met anderen leuker en plezieriger te maken. Dat betekent niet dat je een tekortkoming hebt, het betekent alleen maar dat je nog wat kunt leren. 

Ten vierde: vorm geen patroon van hulp!

In de vierde plaats heeft het grote consequenties voor ‘de hulpverlening’. Wie als hulpverlener een patroon vestigt van het verlenen van hulp, vormt voor de cliënt en voor zichzelf, c.q. de organisatie, een patroon van… hulpverlening! Dit is exact de reden waarom hulpverlening zo vaak leidt tot afhankelijkheid van hulp. Het terugtrekken van hulp op het moment dat zich een patroon heeft gevormd in het leven van de cliënt is dus in zichzelf een nieuwe verstoring die stress zal opleveren. Hulpverlening heeft dan ook uitsluitend zin als die van meet af aan gericht is op het vormen van patronen die duurzaam bevredigend zijn, voor beide partijen. Niet altijd kan dat leiden tot het zelfstandig functioneren van de cliënt. Ware hulpverlening zal gericht zijn op het vestigen van een zo bevredigend mogelijk patroon van leven, binnen de bestaande beperkingen. Een patroon dat veiligheid biedt en zodoende de geborgenheid die ieder mens in het leven zoekt zal per definitie eenzaamheid verminderen.

Wat betekent dit nu in de praktijk?

Welke patronen heeft een mens eigenlijk nodig? En liggen die vast of zijn die ook weer aan verandering onderhevig? Die vraag moet eigenlijk voorafgaan aan welke interventie dan ook. Er is gelukkig een vracht aan psychologisch en sociologisch onderzoek waaruit we kunnen putten. 

Vanuit uw eigen professionaliteit zult u ongetwijfeld uw visie hebben op wat zinvol is in hulpverlening. Voor deskundige aanvulling kunt u bij ons terecht. 

Overigens is de cursus Creatief Leven gemaakt om juist dat te doen: mensen te leren nieuwe patronen te realiseren. 

[1] van Tilburg, T., & de Jong Gierveld, J. (2007). Zicht op eenzaamheid: Achtergronden, oorzaken en aanpak.

[1]Cacioppo, J. T., & Patrick, W. (2008). Loneliness: Human nature and the need for social connection. WW Norton & Company.

Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Jezelf helpen begint met goede informatie. Daarna kun je zelf besluiten of je hulp nodig hebt en van wie. Zoek je een hulpverlener, vraag dan waar deze is opgeleid om mensen te helpen omgaan met eenzaamheid. Accepteer alleen hulp van degelijk opgeleide of bijgeschoolde mensen. Eenzaamheid is belangrijk genoeg. Jij bent belangrijk.

Wie op dit moment van ellende niet weet waar ie het zoeken moet, belt  Sensoor, de telefonische hulpdienst 0900 0767 (5 cent per minuut). Dag en nacht zijn vrijwilligers bereikbaar voor een gesprek.

Je kunt ook contact opnemen met Korrelatie 0900 - 1450 (15 cent per minuut). Tijdens kantooruren zijn professionals beschikbaar.

Tijdelijke hulp Als je niet in staat bent zelf je situatie te verbeteren zijn er tal van organisaties die kortere of langere tijd hulp kunnen bieden. Je huisarts kan hierbij de weg wijzen.

Echt van de eenzaamheid af komen betekent individuele hulp zoeken, via de huisarts of rechtstreeks. Vraag advies tot je goed geholpen wordt. Vraag naar iemand die verstand van eenzaamheid heeft. Een goed opgeleide coach die bijgeschoold is in de aanpak van eenzaamheid, kan voor jou een wereld van verschil maken.

Bij het algemeen maatschappelijk werk in uw woonplaats kun je zonder verwijzing terecht. Vaak zijn er meer problemen dan alleen eenzaamheid. Laat wel weten dat eenzaamheid het probleem is waar je last van hebt, anders loop je kans te verdwalen in een verkeerde benadering. Let op: vrijwilligerswerk doen is prima, maar niet als oplossing voor eenzaamheid.

Ben je student? Ga dan naar het bureau studentenpsychologen bij jou op de hogeschool of universiteit. Denk niet daar daar eerstejaars zitten te oefenen. Zi j weten echt wat er met je aan de hand kan zijn en ze hebben vaak goede manieren om je te helpen.

Een cursus volgen. Bijvoorbeeld Grip op je Dip, Kleur je Leven of Creatief Leven. (Alleen de laatste is specifiek gericht op omgaan met eenzaamheid.)

Kosten/vergoedingen

U bent door de Algemene Wet Bijzonder Ziektekosten AWBZ verzekerd voor zorg die u nodig heeft voor psychische en/of psychosociale problemen. Informeer bij uw hulpverlener of hulp bij eenzaamheid daar onder valt.

Uw kosten zijn fiscaal aftrekbaar als 'beroeps of buitengewone lasten. (Zie de site van de Belastingdienst) of raadpleeg uw accountant.

Wanneer u uitkeringsgerechtigde of werkende bent, vraag uw werkgever (Wet Poortwachter) of uw Arboarts naar de mogelijkheden.

Over deze links We doen ons best de links bij te houden.  We nemen uitsluitend informatieve links op, geen links naar commerciële organisaties. Mist u iets, laat het ons dan weten.

Let op! Sommige hulpdiensten zijn niet gratis. Houd in de gaten dat een tarief per minuut stevig kan aantikken.

Weet wat je doet Sommige nieuwsgroepen zijn vooral een verzamelplaats voor mensen met zielige verhalen. Het is heel moeilijk daar optimistisch onder te blijven.

 

Hulp nu!

Algemene hulp

Informatie

Sensoor (voorheen SOS telefonische hulpdienst

Humanitas

 Het RIVM heeft uitstekende informatie

Stichting Korrelatie

Home (start voor jonge moeders)

Welzijnszorg Nederland

Het luisterend oog

 Open je hart

Startpagina Geestelijke gezondheidszorg

Grip op je dip

 

 

Bijzondere hulp en informatie

Ouderen

Jongeren

Alcoholdebaas

Nationaal Ouderenfonds

Kindertelefoon

Hoogbegaafd

Seniorenweb

Pratenonline

Steunpunt Autisme Brabant

 

Internethaven

Hoogsensitief pagina

Dood en leven

Kopstoring

Verlegen mensen

Uitvaartnet

Intermobiel

Kringen (Homo-Lesbisch)

Over de dood

 

Stichting eigen gezicht

Suïcidepreventie

 

Stichting geheim geweld (kindermishandeling)

Info voor professionals

Relatiebemiddeling

Depressiecentrum

RIVM

Onafhankelijk advies

Normaal begaafd en autisme

Trimbos Instituut

(voor jongeren met kanker)

Verbinding

LESI expertisecentrum sociale interventie

HulpMix (Jeugdhulp)

Landelijke leesgroepen

Linkedingroep voor professionals

Contactplaats

Weduwen/weduwnaars lotgenoten

Onderzoek

Landelijk

Maatopmaat

Engelstalig wetenschappelijk onderzoek

Coalitie ERBIJ

Open je hart

Nederlandstalig wetenschappelijk onderzoek

Coalitie voor Inclusie

Linkedingroep voor professionals

Amerikaans

Thuiszorgpagina

Solink: koppelt kamerzoekende studenten aan ouderen

Web of Loneliness (US)

 

Jezelf helpen begint bij begrijpen wat eenzaamheid is en waar jij als uniek persoon behoefte aan hebt. Kijk hieronder bij het stappenplan om te bepalen hoe je aan de slag gaat, al dan niet met hulp.

Adressen voor hulp voor jezelf of voor anderen vind je bij links en tips.

Besef dat je situatie pas verandert als jij actie onderneemt. Vraag je af of jij een van die velen wilt zijn die blijft aanmodderen, of dat je er iets aan wilt doen. Onderneem iets en doe het nu. Weet je niet wat, vraag dan meer informatie.

Je kunt een leven zonder chronische eenzaamheid voor jezelf maken. Ben je er werkelijk klaar voor? Bij elke stap geldt: vraag hulp als je die nodig hebt. Accepteer dat wat je niet kunt veranderen, en verander wat je niet kunt accepteren! Je hebt een probleem en het is jouw probleem.

Pas als je dat erkent kun je je leven veranderen in positieve zin. Jij kunt veranderen. Een ander kan dat niet voor je doen. Lezen helpt niet. Al lees je alle zelfhulpboeken, al ga je naar de duurste therapeut, jij moet het doen! Het is jouw leven, maak er wat van!

In dit stappenplan zie je wat je te doen staat als je af wilt van eenzaamheid. Dit zijn de stappen:

1. Wat is jouw probleem?

Is jouw eenzaamheid pas gekomen toen je volwassen was, heb je in je jeugd geen herinneringen aan eenzaamheid en heb je een fijne jeugd gehad, gefeliciteerd! Dan kun je er zelf wel het een en ander aan doen. Bijvoorbeeld met hulp van een cursus of zelfhulpboek. Bedenk wel dat sommige dingen nu eenmaal lastig zijn in je eentje. Iemand die je een spiegel voorhoudt kan een grote stap vooruit betekenen. Een goede coach of therapeut kan helpen. Zoek wel iemand met verstand van eenzaamheid. Vraag daarnaar. Sta erop.

Heb je in je vroege jeugd veel eenzame gevoelens ervaren, en heb je daar duidelijke herinneringen aan, dan is het verstandig naar een therapeut te stappen. Dit soort ervaringen is niet erg gebaat bij langdurige gesprekstherapie. Laat je niet verleiden een lang 'traject' in te gaan. Zoek iemand waar het mee klikt, iemand die bijvoorbeeld hypnotherapie toepast, EMDR of NLP tijdlijntherapie. Ook lichaamsgerichte therapie, zoals haptotherapie kan heel goed werken. Zoek in elk geval iemand die verstand heeft van omgaan met eenzaamheid. Vraag ernaar. Kom op voor jezelf!

Heb je nauwelijks herinneringen aan je (vroege) jeugd, of alleen maar nare herinneringen, dan is therapie waarschijnlijk de enige weg voor jou. Denk niet dat een cursus of begeleiding door gesprekken je zonder meer kan helpen. Voor een goed resultaat moet je de onderliggende problemen aanpakken. Het kan zijn dat je niet een, twee, die van je problemen af bent. Dat de therapie wat langer zal duren. Dat geeft niets, als het maar helpt! Zoek iemand waar je goed contact mee hebt, vraag je huisarts advies. Voor jou geldt: je zult het misschien niet zo nodig vinden. Je zult misschien denken dat het toch niets helpt. Dat is de kern van je probleem: het gevoel dat het niets uitmaakt wat je doet. Het maakt wel uit. Maar jij en alleen jij kan die eerste stap doen. Zoek hulp.

2. Ken jezelf. Houd niet vast aan het foute idee dat eenzaamheid hetzelfde is als een gebrek aan menselijk contact. Dat is het niet! Eenzaamheid is het gevoel van leegte, dat ontstaat als je leven niet goed is ingevuld. Het gaat erom of jouw manier van leven leven voor jou juist is. Dat is wat je moet uitzoeken. Wat maakt jou gelukkig? Weet wat je verlangt van het leven. Weet wie je bent, wat je belangrijk vindt. Dat wat jij belangrijk en leuk vindt, is wat jij zoekt in je contact met anderen.

3. Weet wat er mogelijk is op het gebied van hulpverlening, vrije tijdsbesteding, hobby's, clubs, interesses, werkmogelijkheden en vrijwilligerswerk. Oriënteer je, maar echt pas nadat je stap 2 helemaal hebt doorlopen!

4. Weet wat je wilt Zorg voor een droom. Je bent al verbonden met de wereld, maar zorg nu dat je een doel hebt waardoor die verbondenheid voelbaar wordt. Jouw doel in het leven, daar gaat het om.

5. Maak een plan om je doel te bereiken Denk niet te snel dat iets niet mogelijk is. Er kan meer dan je denkt. Je hoeft ook niet alles tegelijk te doen. Elke dag een paar stappen en je komt de hele wereld rond.

6. Ten slotte en dat is het belangrijkste: doen, doen, doen!!! Beloon jezelf door kleine stapjes te nemen en tevreden te zijn over je acties!

Spreekt dit je helemaal niet aan? Dat kan. Daar is niets mis mee. Het is een goed idee om in dat geval hulp te zoeken bij een coach of therapeut. Blijf niet in kringetjes ronddraaien, maar doe iets voor jezelf.

Lijkt het je een uitdaging dat allemaal zelf te doen? Dan is het programma Creatief Leven iets voor jou. Het is een stap-voor-stap methode waarmee je aan de hand van eenvoudige opdrachten zelf je weg vindt. Je hoeft het wiel niet uit te vinden, dat is al gedaan.

Lees meer over het programma Creatief Leven.

Start nu met de online cursus Creatief Leven tegen eenzaamheid

 Zoek je een specialist?

beeldmerk veldtocht

 

Faktor5 - opleiding voor professionals rond eenzaamheid